3 redenen om voedsel te eten dat rijk is aan enzymen

Enzymen bestaan moleculair gezien uit eiwitten, gecombineerd met een vitamine of een mineraal. Ze zorgen voor de omzetting van stoffen en vormen de basis van de biochemie in en buiten de cel. Een enzym zelf raakt niet op bij de chemische omzettingen die het in het lichaam teweegbrengt. De naam van een enzym eindigt vaak op -ase. Amylase breekt zetmeel af tot glucose, lipase breekt vetten af tot glycerol en vetzuren terwijl protease eiwitten splitst. Er zijn drie redenen om op enzymen in de voeding te letten.

3 redenen om extra enzymen te eten
De meeste mensen zijn zich ervan bewust dat vitaminen en mineralen een goede ondersteuning vormen voor de gezondheid. Enzymen verdienen eigenlijk veel meer aandacht want zonder deze jongens kan het lichaam niets beginnen met het aangeboden voedsel en supplementen. Daarom zijn er drie redenen om regelmatig enzymen te nemen bij het eten en/of bewust elke dag enzymrijk voedsel te eten.

  1. Enzymen houden het lichaam jong en vitaal
  2. Enzymen versterken de weerstand
  3. Enzymen zijn belangrijker voor de vitaliteit dan vitaminen en mineralen.

De quote van de arts Edward Howell spreekt in dit geval boekdelen: “Hoe lang iemand leeft is direct gerelateerd aan de uitputting van zijn enzympotentieel. Het gebruik van enzymen tijdens de maaltijd verlaagt de kans op tekorten en resulteert in een langer, gezonder leven.”

Wat zijn enzymen?
Enzymen zijn biologische katalysatoren (versnellers) die cellen aanzetten tot actie. Ze zitten in je voedsel en je maakt ze zelf aan. Daarom vind je ze door het hele lichaam heen in zenuwen, botten, bloedvaten, weefsels en organen. De bekendste enzymen zijn de spijsverteringsenzymen, gevolgd door de metabole enzymen en de enzymen die in de cellen werkzaam zijn. Enzymen zijn noodzakelijk voor het in werking stellen en behouden van het lichaam. Dat doen ze door voedsel om te zetten in stoffen waar de cellen iets mee kunnen. Leverenzymen slaan bijvoorbeeld energie op, terwijl de pancreasenzymen je eten in stukjes hakken. Samen met waterstof en zuurstof vormen enzymen de motor waar het lichaam op draait. Met het ouder worden raakt het lichaam eerst zijn buffers aan enzymen kwijt en verliest vervolgens langzaamaan de capaciteit om nieuwe enzymen aan te maken.

Enzymen zijn gevoelig voor temperatuur: ze functioneren optimaal bij 37 graden Celcius en boven de 41 graden vallen ze uit elkaar. Dat komt weleens voor in het lichaam. Daarnaast zijn ze gevoelig voor de zuurgraad. Enzymen vallen uit elkaar onder invloed van gifstoffen, zware metalen zoals kwik, lood, cadmium en stress. De enzymwerking wordt versterkt door mineralen als mangaan, zink en magnesium. Wanneer deze opraken gaat de enzymwerking achteruit.

Functies van enzymen
De werking van enzymen is zeer veelzijdig. Om te kunnen begrijpen wat ze kunnen bewerkstelligen volgt hier een overzicht. Enzymen zijn belangrijk voor:

  • Energieproductie
  • Absorptie van zuurstof
  • Het functioneren van RNA en DNA
  • Voedingsstoffen in je cellen krijgen
  • Giftige stoffen afvoeren
  • Koolhydraten, proteïnen en vetten afbreken
  • Cholesterol- en triglycerideniveaus reguleren en mogelijke bloedproppen oplossen
  • Hormoonregulatie
  • Regulering van zenuwimpulsen
  • Vertraging van het verouderingsproces door telomerase
  • Versnelling van alle biochemische reacties door de katalysatorwerking
  • Neutralisatie van vrije radicalen en het aansturen van vertering, spierfuncties, hersenfuncties en genexpressie.
  • Verdediging door het immuunsysteem tegen virussen en bacteriën

De werking
Als men zou starten met het dagelijks gebruiken van extra enzymen bij de hoofdmaaltijd, kan er al iets veranderen. Op korte termijn zou je een vermindering van maag-, darm- en maagzuurproblemen kunnen verwachten, veroorzaakt door een teveel aan zuur. Omdat koolhydraten voornamelijk in de mond en de maag verteerd moeten worden is er geen winderigheid en geen opgeblazen gevoel na het eten.  Zuivel wordt gemakkelijker verteerd en je zal minder last hebben van voedselintolerantie door een betere vertering van eiwitten. Enzym arme voeding kost het lichaam extra energie en door het toevoegen van extra enzymen kan binnen twee weken al bemerkt worden dat het energieniveau omhoog gaat.
Bij wijze van experiment kun je twee kommen havermout maken en in de ene doe je een goede kwaliteit enzympoeder en in de ander niets. Na 45 minuten zal een duidelijk verschil waargenomen kunnen worden. In de kom met de enzymen is de havermout opgelost tot een waterige substantie en de kom zonder de enzymen bevat dikke plakkerige havermout. Drie keer raden welk van de twee het zwaarst op je maag zal liggen!

TIP: Mijn favoriete enzymproducten zijn digesta en enzyma, via de link te verkrijgen met een extra korting, code: bol15. Enzyma neemt men voor de maaltijd in en digesta juist na de maaltijd.

Waar zitten enzymen in?
Spijsverteringsenzymen zitten met name in groente en fruit, mits rauw gegeten. Dit verklaart mede de populariteit van raw food en het veganisme. Toch is rauw voedsel voor een zwak verteringsstelsel moeilijk te verteren. Daarom is het beter om rauw voedsel vooral te eten in de zomer, als het meer dan 20 graden is in de buitenlucht. Niet alle enzymen gaan bij hoge temperaturen kapot. Groenten, mits kort gekookt, gewokt of gestoomd, bevatten nog een bepaalde hoeveelheid enzymen. In onderstaande voeding komen relatief veel enzymen voor:

  • Gefermenteerd voedsel zoals Kefir (meer dan), yoghurt en kwark
  • Zuurkool bevat glucosinolaten en lactobacillen
  • Natto gemaakt van de ‘Bascillus Natto’  bevat veel vitamine K en dat is nodig voor gezond bloed
  • Kimchi, een typisch Koreaans groentegerecht, bevat enzymen die cholesterol verminderen
  • Honing is rijk aan diastase, amylase, invertase en protease
  • Miso, een Japanse soep met gefermenteerde sojabonen, is rijk aan spijsverteringsenzymen
  • Avocado’s zijn rijk aan lipase wat helpt bij het verteren van vetten
  • Gember bevat een bijzondere protease die de spijsvertering bevordert en de lichaamsproductie van enzymen boost
  • Tuinkruiden als rozemarijn, dille, basilicum en tijm bevatten enzymen
  • Ui, look en knoflook bevatten naast zwavel eveneens veel enzymen
  • Zwavelrijke groenten als spruiten, asperge en andijvie bevatten enzymen ter ontgifting van het lichaam
  • Net als je gal zit er in ossengal (als supplement) vetverterende enzymen
  • Ananas bevat bromelaïne dat helpt bij de vertering van eiwitten
  • Papaja’s bevatten papaïne dat eveneens helpt bij de vertering van eiwitten
  • Spirulina en marineplankton bevatten veel soorten enzymen
  • Mango’s bevatten amalyse dat helpt om koolhydraten om te zetten in suikers
  • Bananen zitten vol met amylase en glucosidase dat helpt bij de verwerking van koolhydraten
  • Lijnzaadenzymen activeren het P-450 enzym in je lichaam dat meer dan 60 functies heeft.
  • Kiwi’s zijn rijk aan actidaine die de spijsvertering bevordert

Enzymen en hun specifieke werking
Veel namen van enzymen eindigen op ‘ase’, waarschijnlijk verwijzend naar hun werking: namelijk het splitsen van stoffen.

  • Amylase verteert koolhydraten
  • Protease verteert eiwitten
  • Lipase en bromelaine verteren vetten
  • Cellulase breekt vezels af
  • Lactase breekt lactose (melkzuur) af

Co-factoren zorgen ervoor dat enzymen sneller werken, dit zijn bijvoorbeeld probiotica, algen (spirulina, marineplankton) en mineralen uit onder meer fulvinezuur. Betaine HCL is geen enzym maar wel een belangrijke stof die eigenlijk apart in een product moet zitten zoals in het geval van het supplement Digesta. Mensen met maagzuurproblemen produceren veelal te weinig zoutzuur (=maagsap). Is men ouder dan 40 jaar dan begint dit, al merkt men er in eerste instantie weinig van. Neem Betaine HCL altijd zo’n 30 minuten na de maaltijd en een enzymsupplement voor of direct tijdens de maaltijd. Enzymen kunnen slecht tegen het zure maagsap en moeten zo snel mogelijk naar de darmen om daar hun werk te doen.

Twee keer per week 2 enzymcapsules voor het slapen gaan innemen heeft het voordeel dat de ingenomen enzymen de darmwand grondig gaan reinigen door extra ‘verteringsvuur’ aan het lichaam te geven. Bouw het gebruik van enzymen op aangezien het lichaam kan reageren met extra winderigheid en tijdelijk diarree of constipatie.

Wanneer is extra innemen noodzakelijk?
Het is aan te raden om bij een slechte weerstand, ziekte en ouderdom bij elke maaltijd extra enzymen in te nemen. Zo worden de tekorten aangevuld en houdt men zijn spijsvertering jong. Ouder dan 45 jaar? Dan zijn extra enzymen bij een grote maaltijd handig. Ontgiften zonder enzymen is bijna niet mogelijk. Daarom drinkt men zuurkoolsap bij sommige vastenkuren of nog beter: een 1-daagse enzymvastenkuur (code bol15). Overigens begint het allemaal met het eten van enzymrijk voedsel zoals in het rijtje hierboven. Eet dagelijks iets wat rijk is aan enzymen, daar functioneert het lichaam stukken beter van.

Bijzondere enzymen bij ziekte
In mijn praktijk zet ik speciale enzymsubstraten in bij allerhande klachten. Dit kan varierën van Lyme tot griep en van leaky gut tot reumatische klachten. Deze enzymsubstraten, die gecombineerd worden met essentiële suikers, brengen de enzymen rechtstreeks in de cel. Daar waar ze het hardste nodig zijn. Tot nu toe heeft dit regelmatig geleid tot een doorbraak in het ziekteproces met duidelijke verlichting van klachten. Als je al gezond eet en extra enzymen, mineralen en vitaminen neemt, maar weinig ‘winst’ behaalt dan kunnen deze enzymen echt een eind verder helpen. Hierover gaat een volgend blog.

Menu